چله زيارت عاشورا
منحج بن سهم
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هجري قمري مزار شهید: کربلا
زندگینامه
«منحج» فرزند «سهم» از غلامان امام حسن (ع) و امام حسین (ع) بوده است. سال ها قبل اباعبدالله (ع) مادرش را از «نوفل بن حارث بن عبدالمطلب» به عنوان کنیز خرید و به همسری «سهم» درآورد. هنگام خروج سیدالشهدا (ع) از مدینه، مادر منحج در خانه امام سجاد (ع) خدمت می کرد. زمانی که از سفر حضرت به مکه آگاه شد از فرزندش خواست تا به همراه آنان به مکه بروند. منحج و مادرش تا سرزمین کربلا در خدمت امام (ع) بودند. سرانجام منحج در روز عاشورا سال 61 هجری قمری در اوایل جنگ توسط حسان بن بکر، به شهادت رسید. نام این شهید بزرگوار در زیارت ناحیه مقدسه و رجبیه ذکر شده است.
نصر بن ابی نیزر
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«نصر» فرزند «ابی نیزر» دارای اصالت حبشی، سوارکار و از کارگزاران امام علی (ع) به شمار می رفت. پدرش فرزند نجاشی پادشاه بزرگ حبشه بود که در کودکی به نزد رسول خدا (ص) رفت و اسلام آورد. او در جوار رسول خدا (ص) زندگی کرد تا اینکه بعد از وفات حضرت به خدمت فاطمه (س) و فرزندان او در آمد و زمانی که امام علی (ع) به خلافت رسید از طرف حضرت، سرپرستی دو مزرعه "عین ابی نیزر" و"بغیبغه" (1) را به عهده گرفت. نصر نیز همواره با پدرش در کنار فرزندان فاطمه (س) بود. او پس از شهادت امیرالمومنین (ع) و امام حسن (ع) به خدمت ابا عبدا... رفت و همراه حضرت وارد کربلا شد. سرانجام این عاشق پاکباخته پسر رسول خدا (ص) در روز عاشورای سال 61 ه.ق در حمله اول به شهادت رسید.
1- این مزارع در بقیع قرار دارد.
عبیدالله بن یزید
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«عبیدالله» فرزند «یزید بن ثبیط» از اهالی بصره و از یاران امام حسین (ع) بود. او در نبرد کربلا در حمله اولی به میدان رفت، و توسط کفار کوفه به شهادت رسید. مزار مطهر او در سرزمین کربلا قرار دارد.
عبدالله بن یزید
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«عبدالله» فرزند «یزید بن شبیط» از اهالی بصره و از اصحاب گرانقدر اباعبدالله (ع) بود. وی در زمان نبرد کربلا به یاری حسین بن علی (ع) شتافت، تا خون پاکش حافظ حرمت فرزندان رسول الله (ص) باشد. عبدالله درروز عاشورای سال 61 ه.ق در حمله اولی توسط کفار کوفه به شهادت رسید. مزار پاکش در کربلا قرار دارد.
شبیب بن عبدالله
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«شبیب» فرزند «عبدالله مولی حرث بن سریع همدانی جابری» از تیره بنی جابر و قبیله همدان می باشد، و احتمالاً در کوفه زندگی می کرده است. او فضائل و سوابق درخشانی داشت، از اصحاب رسول اکرم (ص) و حضرت علی (ع ) بود و در تمامی جنگ های امیرالمؤمنین شرکت داشت، وی که مردی قوی و شجاع بود از موالیان محسوب می شد، و از یاران با وفای امام حسین (ع) بود.
شوذب بن عبدالله
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«شوذب» فرزند «عبدالله همدانی شاکری مولی شاکر» می باشد. او از اهالی کوفه بود که پس از ورود حضرت مسلم به کوفه با وجود سن زیاد به همراه مولایش «عابس» به خدمت امام حسین (ع) در مکه رسید، (1) و با آن حضرت وارد کربلا گشت. شؤذب از چهره های سرشناس شیعه، سوارکاری مشهور، حافظ، معلم و حامل حدیث از امام علی (ع) بوده است. بعضی از علما بر این عقیده هستند که مقام شؤذب بالاتر از مقام «عابس» می باشد زیرا قبل از او شیعه شده است.
1- مرحوم سماوی نقل می کند که ایشان حامل نامه ای از مسلم برای امام بوده است.
سیف بن الحرث (حارث)
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«سیف» فرزند «حرث بن سریع» منسوب به بنی جابر، تیره ای از قبیله بنی همدان می باشد. او به همراه پسر عمویش قبل از روز عاشورا به یاری امام (ع) شتافت و به شهادت رسید. در زیارت ناحیه مقدسه نام ایشان «شبیب بن حارث» ذکر شده است اما در زیارت رجبیه «سیف بن حارث» آمده است. سیف همانند دیگر شهدای کربلا توسط امام سجاد (ع) و قبیله بنی اسد در کربلا به خاک سپرده شد.
سعید بن عبدالله حنفی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«سعید» فرزند «عبدالله حنفی» از اهالی کوفه، عابد، شجاع و از شیعیان مخلص بوده است. او از آغاز خلافت یزید مبارزات انقلابی خود را شروع کرد. سعید جزو سومین گروهی بود که به همراه «هانی بن هانی» دعوت نامه هفت نفر از سران کوفه را خدمت امام حسین (ع) رساند. زمانی که مسلم بن عقیل وارد شهر کوفه شد، مشتاقانه با او بیعت نمود. سعید ارادت خاصی نسبت به اباعبدالله داشت، در شب عاشورا هنگامی که امام حسین (ع) بیعت خود را از یارانش برداشت در مقابل حضرت ایستاد و عرض کرد: «نه به خدا قسم ای پسر پیامبر، ما هرگز تو را رها نمی کنیم تا خداوند تعالی بداند که ما از تو محافظت کردیم و اگر بدانم که تا 70 مرتبه کشته می شوم و سپس کشته شده و سوزانده می شوم و سپس از آن نیز متلاشی شده و در هوا پراکنده می شوم از تو جدا نخواهم شد، تا مرگ خود را در نزد تو ببینم. پس چگونه این کار را نکنم در صورتی که این [تنها] یک کشته شدن است و پس از آن نیز به کرامتی می رسم که برای آن هرگز پایانی نیست.»
او در روز عاشورا سال 61 هـ.ق. در حالی که برای محافظت از امام در مقابل ایشان ایستاده بود، به شهادت رسید. وقتی برای دفن پیکر مقدسش به کنار او رفتند به غیر از زخم شمشیر و نیزه، 13 چوبه تیر در بدن او یافتند. نام سعید در زیارت ناحیه مقدسه همراه با جملاتی که شب عاشورا در برابر امام حسین (ع) گفت و ثنا و دعایی که حضرت حجت (عج) در این زیارت برای او دارد، آمده است. (1)
1- بر مدار عشق
حارث بن بنهان
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«حارث» فرزند «بنهان» از غلامان امیر المومنین (ع)، امام حسن (ع) و امام حسین (ع) بود. او در تمام مدتی که نزد امامان (ع) خویش خدمت می کرد، سربازی مخلص بود. حارث در نبرد کربلا حاضر شد. و در روز عاشورای 61 ه.ق توسط لشکریان ابن سعد به شهادت رسید.
جبلة بن علی شیبانی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«جبله» فرزند «علی شیبانی» از یاران باوفای فرزندان رسول الله (ص) بود. او در جنگ«صفین» در رکاب امیرالمومنین (ع) قرار گرفت و خالصانه به دفاع از جانشین رسول اکرم (ص) پرداخت. جبله در نهضت مسلم بن عقیل (ع) با وی همراه بود و در نبرد کربلا به یاری سرور و مولای خویش شتافت. او در روز عاشورای سال 61 ه.ق توسط لشگریان ابن سعد به شهادت رسید. پیکر مطهر او را در سرزمین کربلا به خاک سپردند. نام جبله در زیارت ناحیه مقدسه آورده است.
«السلام علی جبله بن علی الشیبانی»
جون غفاری
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«جون» فرزند «حوی» غلام فضل بن عباس بن عبدالمطلب بوده است. حضرت علی (ع) او را به 150 دینار خرید و به ابوذر غفاری بخشید. جون تا زمان وفات ابوذر (سال 32 هجری) در تبعیدگاه ربذه در خدمت او بود و پس از آن به نزد حضرت علی (ع) بازگشت و تا نبرد کربلا در خدمت امام حسن (ع ) و امام حسین (ع) بوده و در خانه امام سجاد (ع) زندگی می کرده است. جون در شب عاشورا تعمیر سلاح های یاران امام (ع) را به عهده گرفت. زمانی که در روز عاشورا از امام (ع) اجازه جهاد خواست، حضرت فرمودند: «تو از ما پیروی کردی در طلب عافیت، پس خویشتن را به طریق ما مبتلا مکن، از جانب من آزاد هستی که طریق سلامت خویش جویی.» جون عرض کرد: «یابن رسول الله من در ایام راحت و وسعت بر سر خوان شما بوده ام و امروز که روز سختی و شدت شماست دست از شما بردارم؟ به خدا قسم! که بوی من متعفن و حسب من پست و رنگ من سیاه است. پس دریغ مفرمای از من بهشت را، تا بوی من نیکو شود و جسم من شریف و رویم سفید گردد. نه، به خدا سوگند! هرگز از شما جدا نخواهم شد تا خون سیاه خود را با خون طیب شما مخلوط سازم.»
جون پس از نبرد سختی در روز عاشورا سال 61 هجری قمری توسط کفار کوفه به شهادت رسید، نام این شهید بزرگوار در زیارت رجبیه و زیارت ناحیه مقدسه آمده است.
زهیر بن قین بجلی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«زهیر» فرزند «قین بن قیس انصاری بجلی» از اهالی کوفه بوده است. او فضائل درخشانی داشت، به طوری که مردی شریف، سخنور، شجاع، با شخصیت، بزرگوار و فرمانده جناح راست سپاه امام حسین (ع) محسوب می شد. زهیر قبل از ملاقات با اباعبدالله (ع) از طرفداران عثمان [خلیفه سوم اهل تسنن] به شمار می رفت و این سعادت یاری امام (ره) به لطف تشویق همسرش «دلهم» فرزند «عمرو مشوق» به دست آورد. وی در راه مکه به مدینه در یکی از منازل به کاروان حسین بن علی (ع) ملحق شد، و در روز عاشورا دو مرتبه (صبح و عصر) به میدان جهاد رفت. سرانجام مرد مشهور و دلاور جنگ های صدراسلام پس از به هلاکت رساندن تعداد بسیاری از لشکر«ابن زیاد» توسط «کثیر بن عبدالله شعبی» و «مهاجر بن لوس تمیمی» در عصر روز عاشورای سال 61 ه.ق به شهادت رسید. زهیر پس از افتخار شهادت در رکاب پسر پیامبر (ص) به شرف سلام امام زمان (عج) در زیارت ناحیه مقدسه نایل گشته است.
«السلام علی زهیر بن القین البجلی القائل للحسین و قداذن له فی النصراف ... .»
«سلام بر زهیر بن قین بجلی که به امام (ع) وقتی که اجازه ترک کربلا را به او داد، عرض کرد: «نه به خدا قسم هیچ وقت تو را ترک نخواهم کرد، فرزند رسول خدا (ص) را ترک کنم، در حالی که او در دست دشمن است؟ این نجات است! خداوند این روز را برای من نیاورد.»
عابس بن ابی شبیب
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: سال 61 ه.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«عابس» فرزند «ابن ابی شبیب بن شاکر... حاشد الهمدانی الشاکری» منسوب به بنی شاکر تیره ای از قبیله همدان می باشد. بنی شاکر از مخلصین ولایت امیرالمؤمنین بودند، به طوری که در جنگ صفین آن حضرت در مورد آنان فرمود: «اگر بنی شاکر هزار نفر بودند، خدای تعالی به درستی و حقیقتاً عبادت می شد.» عابس از شخصیت های بزرگ شیعه، مدیر، ارجمند، شجاع ، سخنور، زاهد، شب زنده دار، حافظ، حامل حدیث، پاک و خالص، قهرمانی شورانگیز و از بزرگ ترین انقلابیون محسوب می شد. او که از متقدمین شیعه بود، در کوفه مجلسی داشت، که شیعیان به خدمتش می رسیدند و از وی حدیث می آموختند. عابس که از یاران با وفای امام حسین بود، در سال 61 هجری قمری در کربلا به شهادت رسید. نام ایشان در زیارت ناحیه مقدسه و رجبیه ذکر شده است. او را در کنار دیگر شهدای سرزمین کربلا به خاک سپردند.
جعفر بن عقیل
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: محرم سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
جعفر فرزند «عقیل» از خانواده بنی هاشم می باشد. در مورد نام مادر حضرت روایات متعددی موجود است از جمله «ام ثغر دختر عامر از قبیله بنی کلاب» یا «ام البنین دختر شقر» (1) برخی نیز او را «خوصا دختر عمرو بن عامر» (2) نامیده اند.
جعفر اولین نفر از فرزندان عقیل است که در واقعه کربلا عازم میدان نبرد گشت و فرمود: «منم جوان ابطحی که از نسل ابوطالب می باشم، از گروهی در قبیله هاشم و غالب، ما به حق سروران و بزرگان هستیم، این حسین است که پاکیزه ترین پاکان است، از عترت نیکوکار و پرهیزگار پیامبر.» او پس از جنگی مردانه و کشتن تعداد زیادی از یاران دشمن توسط «عروه بن عبدالله خثعمی» یا «بشر بن خوط همدانی» (3) در روز عاشورا سال 61 هجری قمری به شهادت رسید. پیکر مطهر جعفر را در کنار دیگر شهدای بنی هاشم درکربلا به خاک سپردند. (4) نام این شهید بزرگوار در زیارت ناحیه مقدسه و رجبیه ذکر شده است.
«السلام علی جعفربن عقیل، لعن الله قاتله و رامیه بشر بن خوط الهمدانی...»
«سلام و درود بر جعفربن عقیل، لعنت و نفرین خدا بر قاتلش (و رها کننده تیر...) بشر بن سوط همدانی باد.»
1- به روایت طبری
2- به روایت اصفهانی
3- منتهی الامال
4- ترجمه انصارالحسین
حنظلة بن اسعد
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«حنظله» فرزند «اسعد بن شبام... همدان الهمدانی الشبامی» منسوب به «بنی شبام» تیره ای از قبیله «همدان» می باشد. او از رجال سرشناس شیعه، سخنوری فصیح، شجاع و قاری قرآن کریم و اهل کوفه بوده است. برخی از مورخین شبامی را به صورت شامی نگاشته اند؛ (1) حنظله دارای فرزندی به نام علی بود، وی قبل از روز عاشورا به خدمت امام (ع) رسید و از طرف حضرت برای اتمام حجت به نزد ابن اسعد رفت؛ سرانجام او در سال 61 هجری قمری در روز عاشورا به شهادت رسید. نام حنظله در زیارت ناحیه مقدسه و زیارت رجبیه با تغییر مختصری آمده است: «... السلام علی حنظله بن سعد الشبامی...»
این شهید بزرگوار در کنار دیگر شهدای کربلا توسط امام سجاد (ع) و قبیله بنی اسد به خاک سپرده شد.
1_ آنان گمان کرده اند دو حنظله در تاریخ بوده است.
جوین بن مالک تیمی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«جوین بن مالک بن قیس تیمی» از شیعیان مخلص و یاران وفادار اباعبد الله (ع) بوده است. او در تمامی جنگ ها و غزوات پیامبر اکرم (ص) شرکت داشته، زمانی که «جوین» از رسیدن امام حسین به کربلا آگاه شد؛ همراه با سپاه ابن سعد به کربلا رفت، و با استفاده از فرصتی مناسب شبانه همراه عده ای از مجاهدین قبیله «بنی تیم» به سپاه سیدالشهدا پیوست. سردار سپاه سید الشهدا در روز عاشورای سال 61 ه.ق در حمله اول به شهادت رسید. نام این اسطوره مقاومت و ایثار در زیارت ناحیه مقدسه و زیارت رجبیه ذکر شده است.
عون بن عقیل
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: محرم الحرام سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«عون» فرزند «عقیل بن ابی طالب» و برادر مسلم بن عقیل (ع) بود. او که از اصحاب شجاع امام حسین (ع) بود، در جنگ کربلا به یاری پسر عمو و مولایش شتافت. عون در این نبرد دلاورانه جنگید و در محرم الاحرام سال 61 ه.ق توسط لشکریان یزید به شهادت رسید. (1) پیکر مطهر او را در سرزمین کربلا به خاک سپردند.
1- فقط در ناسخ التواریخ و مناقب نام ایشان جزو شهدای کربلا است.
عون بن عبدالله بن جعفر طیار
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«عون» پسر «عبدالله بن جعفر» و «حضرت زینب (ع)» می باشد. زمانی که امام حسین (ع) از مکه به سوی کوفه حرکت کرد، عبدالله نامه ای را توسط دو پسرش «عون و محمد» به خدمت امام (ع) ارسال نمود و از این که خودش به دلیل بیماری نمی تواند به یاری ایشان بیاید، عذرخواهی کرد. در مورد نام قاتل عون روایات متعددی آمده است. برخی معتقدند که «عبدالله بن قطبه طائی بنهانی» او را شهید کرده (1) بعضی نیز گویند: «عبدا... بن قطبه تمیمی» او را به شهادت رسانیده است. (2) اما آن چه مسلم است شهادت ایشان در روز عاشورا توسط کفار کوفه می باشد.
1-کتاب انصار الحسین و نفس المهموم
2- به روایت مقاتل الطالبین
عبدالله بن مسلم بن عقیل
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«عبدالله» فرزند مسلم و رقیه دختر امام علی (ع) می باشد. او در حالی که 14 سال بیشتر نداشت، در نبرد کربلا به یاری امام حسین (ع) شتافت. برخی از مورخین معتقدند که عبدالله قبل از حضرت علی اکبر (ع) به میدان رفت، و به شهادت رسید. در مورد نام قاتلان حضرت روایات متعددی موجود است، از جمله: برخی معتقدند که «عمرو بن صبیح» و «یا عمروبن صبی» حضرت را به شهادت رسانده اند، اما بعضی بر این عقیده هستند که «صدایی» یا «زید بن رقاد» قاتلان حضرت می باشند. ولی در زیارت ناحیه مقدسه نام قاتلان حضرت را «عامربن صعصعه» یا «اسد بن مالک» نگاشته اند. آرامگاه این شهید بزرگوار در کنار دیگر شهدای کربلا قرار دارد. عبدالله در زیارت ناحیه مقدسه و زیارت رجبیه مورد سلام حضرت مهدی واقع شده است.(1)
«السلام علی القتیل بن القتیل، عبد الله بن مسلم بن عقیل، و لعن الله قاتله عامر بن صعصعه [و قیل اسد بن مالک ]...
سلام و درود بر شهید فرزند شهید، عبدالله بن مسلم بن عقیل و لعنت و نفرین خدا بر قاتلش عامر بن صعصعه...»
1- ترجمه انصارالحسین
قاسط و مقسط و کردوس بن زهیر
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ. قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«قاسط، مقسط و کردوس» فرزندان «زهیر بن حرث تغلبی» منسوب به قبیله «تغلب بن وائل» از اعراب عدنانی و از اهالی کوفه می باشند. این سه برادر شهید دارای فضایل و سوابق درخشانی هستند. از جمله از اصحاب امام علی (ع)، امام حسن (ع) و امام حسین (ع) بودند و در تمامی جنگ های امیرالمؤمنین در رکاب ایشان به جهاد پرداختند. آنان شبانه خود را از کوفه به کربلا رسانده و در روز عاشورا سال 61 هجری قمری در حمله اول به شهادت رسیدند. نام مبارک «قاسط و کردوس» در زیارت ناحیه مقدسه ذکر شده است. پیکر مطهر این شهیدان در کنار دیگر شهدا در سرزمین کربلا به خاک سپرده شد.
قارب بن عبدالله
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هجري قمريمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«قارب» فرزند «عبدالله بن اریقط لیثی وئلی» بوده است. قارب یکی از غلامان امام حسین (ع) و مادرش کنیز «رباب» همسر حضرت به شمار می رفت.
او که از کودکی مشتاقانه به حضرت خدمت می کرد, از مدینه به همراه مادرش در میان کاروان امام (ع) به کربلا رفت و جان خود را در روز عاشورا در حمله اول نثار اباعبدالله (ع) نمود. نام او در زیارت ناحیه مقدسه ذکر شده است.
« ... السلام علی قارب مولی الحسین بن علی (ع) ...»
ام وهب بنت عبد
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 ه.قمزار شهید:
زندگینامه
«ام وهب» فرزند «عبد» و همسر «عبدالله بن عمیر کلبی» منسوب به طایفه «بنی غلیم» بوده است. زمانی که همسرش تصمیم گرفت که برای یاری اباعبدالله (ع) به کربلا برود، ام وهب اصرار نمود تا او را با خود ببرد. او در روز عاشورا عمودی آهنین به دست گرفت و عازم میدان جهاد شد ولی امام (ع ) به او فرمودند: «جهاد بر زنان واجب نیست.» ام وهب به خیمه ها بازگشت، نبرد کربلا به پایان رسیده بود، آرام به کنار پیکر همسرش رفت وگفت: «بهشت بر تو گوارا باد، از خدایی که بهشت را به تو ارزانی داشت، می خواهم مرا نیز در آنجا مصاحب تو گرداند.» ناگهان «رستم» غلام «شمر» به دستور مولایش به همسر عبدالله حمله نمود و او را به شهادت رساند.
سعد بن حنظله تمیمی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«سعد» فرزند «حنظله تمیمی» منسوب به طایفه «بنی تمیم» و از اعیان سپاه امام حسین (ع) بود. در سال 61 هجری قمری عشق به ابا عبدالله (ع) سعد را رهسپار دشت نینوا کرد. او پس از «عمر بن خالد ازدی» و پسرش در روز عاشورا عازم میدان جهاد شد و فرمود:
«کسی که خواستار رستگاری و بهشت و حوریان هست باید در برابر شمشیرها و نیزه ها صبور باشد. ای نفس برای آسودگی بکوش و در طلب خوبی راغب و مشتاق باش.»
مدتی نگذشته بود که تیرهای سپاه ابن سعد پیکر مطهرش را آسمانی ساخت. آرامگاه این شهید بزرگوار در جوار حرم امام حسین (ع) قرار دارد.
ضرغامة بن مالک
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«ضرغاقه بن مالک» منسوب به قبیله «تغلب بن وائل» از قبایل عدنانی و اهل کوفه بوده است. او از یاران مسلم بن عقیل و از شیعیان کوفه محسوب می شد. زمانی که امام حسین (ع) به سرزمین کربلا رسید، ضرغاقه به همراه لشگر ابن سعد به آن جا رفت و به سپاه اسلام (ع) پیوست. او در روز عاشورا به میدان نبرد رفت و تعداد فراوانی از لشگریان دشمن را به هلاکت رساند. ضرغاقه در حمله اولی و یا بعدازظهر عاشورا به شهادت رسید. نام این شهید بزرگوار در زیارت رجبیه و ناحیه مقدسه وارد شده است. پیکر مطهر او را در کنار دیگر شهدای کربلا به خاک سپردند.
کنانه بن عتیق
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـجريمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«کنانه» فرزند «عتیق بن معاویه» (1) از اهالی کوفه بوده است. او دارای سوابق و فضایل درخشانی می باشد به طوری که از اصحاب رسول اکرم (ص)، قاری قرآن، عابد، پهلوان، قهرمان و از مجاهدین در غزوه احد محسوب می شده است. «کنانه» در نبرد کربلا به یاری اباعبدالله (ع) شتافت و در روز عاشورا در حمله اولی به شهادت رسید. نام این شهید بزرگوار در زیارت رجبیه و زیارت ناحیه مقدسه ذکر شده است. او را هم چون دیگر شهدای کربلا به خاک سپردند.
1- از اصحاب پیامبر اکرم (ص)
عامر بن مسلم عبدی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«عامر» فرزند «مسلم عبدی» منسوب به قبیله «عبدی» یا «سعدی» بوده است. او دارای فضایل درخشانی است، به طوری که پدرش در جنگ صفین در رکاب امیرالمؤمنین به جهاد پرداخت و در همین جنگ به شهادت رسید. عامر به همراه مولایش سالم و «یزید بن ثبیط» در مکه به خدمت حضرت امام حسین (ع) شرفیاب شده و با امام حسین (ع) به کربلا رفتند. وی در روز عاشورای سال 61 هجری قمری در حمله اول به شهادت رسید. پیکر مطهر عامر در سرزمین کربلا به خاک سپرده شد. نام این شهید بزرگوار به همراه مولایش «سالم» در زیارت ناحیه مقدسه آمده است.»
«السلام علی عامر بن مسلم.... السلام علی سالم مولی عامر بن مسلم....»
بشربن عمرو حضرمی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«بشربن عمرو بن الاحدوث حضرمی» (1) از اهالی حضرموت کشور یمن و منسوب به قبیله "کنده" بوده است. او فضایل و سوابق درخشانی دارد؛ به طوری که انسانی پایدار، بصیر، باوفا و جزو تابعین محسوب می شده و پسرانی داشته که به جنگاوری معروف بوده اند.
«بشر» در نبرد کربلا به همراه فرزندانش به یاری ابا عبدا... (ع) شتافت، اما در روز عاشورا امام (ع) به خاطر اسارت فرزندش به او اجازه دادند که نبرد را ترک کند. ناگهان «بشر» از جای برخاست و عرض کرد: «درندگان مرا زنده زنده بخورند، اگر تو را رها سازم و بروم و برای رفتن از تو مرکبی بخواهم و تو را با کمی یار تنها گذاشته، خود آسوده خاطر بازگردم! هرگز چنین نخواهد شد».
پس با اجازه حضرت وارد میدان نبرد شد و فرمود: «ای نفس! امروز خدای رحمان را ملاقات می کنی و به پاداش های زیادی جزا داده می شوی. ای نفس! بی تابی نکن، هر چیزی در این دنیا فانی است، صبر کردن در نزد خداوند متعال بهتر و ثواب زیادتری دارد.»
او به همراه «سوید بن عمرو» از آخرین یاران امام (ع) بودند، که در لحظات پایانی جنگ شهد شیرین شهادت را نوشیدند. آرامگاه این شهید گرانقدر در سرزمین کربلا و در کنار حرم مطهر ابا عبدا... قرار دارد. نام وی در زیارت رجبیه، بشر و شبیر آمده است. (2)
1_ او همان بشیربن عمرو
2- به نقل از کتاب برمدار عشق
سوید بن عمرو خثعمی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«سوید» فرزند «عمرو خثعمی» معروف به «سوید بن مطاع» از اعراب قحطانی (1) مردی شجاع، جنگ آزموده، شریف، عابد و نمازگزار و در اصل یمنی بوده است. سوید به همراه یکی از یاران امام حسین (ع ) تا آخرین لحظات زندگی شریف اباعبدالله (ع) زنده بوده اند. او پس از شهادت حضرت در حالی که با تنی مجروح در میان شهدا افتاده بود، صدای سپاهیان ابن سعد را شنید که می گویند: «حسین (ع) شهید شد.»
بعد از شنیدن خبر شهادت امام حسین (ع) از جا بلند شد و با خنجری که همراه داشت با دشمن جنگید سپس به دست «عروة بن بکار» و «زید بن ورقاء» به شهادت رسید که آخرین شهید از یاران امام حسین (ع) می باشد.
1- به نقل از کتاب بر مدار عشق
جندب بن حجیر کندی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«جندب بن حجیر کندی خولانی» منسوب به قبیله «کنده» و دارای اصالت یمنی بوده است. او فضایل و سوابق درخشانی دارد به طوری که از اصحاب امام علی (ع)، امام حسین (ع) و از مجاهدین و فرمانده نیروهای «قبیله کنده» و «ازد» در جنگ صفین بود و حتی در جنگ جمل نیز شرکت داشته. وی پیامبر اکرم را درک کرده و پس از وفات حضرت از دعوت کنندگان به امامت علی بن ابی طالب (ع) بوده است. «جندب» به همراه فرزندش «حجیر» در سال 60 هجری قمری به سپاه امام حسین (ع) پیوست و با آن حضرت وارد کربلا شد و در اوایل جنگ در روز عاشورا به شهادت رسید.
نام جندب در زیارت ناحیه مقدسه آمده است.
بریربن خضیر
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«بریر» فرزند «خضیر همدانی مشرقی» از اعراب یمن بود و در کوفه زندگی می کرد. وی دارای فضائل درخشان و موقعیت علمی و اجتماعی قابل توجهی بود. از جمله مردی پارسا، عابد، شجاع، معلم، قاری قرآن، عالم و از اشراف کوفه و اصحاب امیرالمؤمنین و از تابعین (1) بود. بریر کتاب های متعددی نوشته همانند کتاب قضایا و احکام که از حضرت علی (ع) و امام حسن (ع) حدیث روایت کرده و کتاب های وی از کتب معتبر نزد علمای شیعه می باشد. او سخنان زیبایی در کربلا برای کفار کوفه گفت تا شاید بر آن سنگ دلان مؤثر واقع شود. بریر از مکه تا کربلا در خدمت امام (ع) بود و در روز عاشورا توسط «کعب بن جابر ازدی» و «رضی بن منقذ عبدی» یا «بحیر بن لوس» (2) به شهادت رسید. نام این شهید گران قدر در زیارت رجبیه ذکر شده است؛ (3) وی همانند دیگر شهدای کربلا توسط قبیله بنی اسد و امام سجاد (ع) در کنار حرم مطهر امام حسین (ع) به خاک سپرده شد.
1_ به کسانی گفته می شد که از طریق اصحاب، سنت رسول (ص) را نقل کرده و بدان عمل می نمودند.
2_ به روایت بحارالانوار
3_ ترجمه انصار الحسین
ادهم بن امیه عبدی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 ه.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
«ادهم» فرزند «امیه» منسوب به طایفه «عبدی» از اهالی مدینه و از اصحاب پیامبر اکرم (ص) و ساکن بصره می باشد. در آن زمان خانه «ماریه» دختر «منقذ» در بصره محل انجمن شیعیان بود. ماریه از بانوان مؤمن و شیعیان مخلص به شمار می رفت. ادهم نیز در این انجمن شرکت داشت. وی که از شیعیان بصره محسوب می شد به همراه «یزید بن ثبیط» و پسرانش در مکه به خدمت امام حسین (ع) رسید. ابن زیاد که متوجه حرکت امام (ع) به سوی عراق شد، شیعیان را بیشتر در تنگنا قرار داد و تمامی راه ها را مسدود نمود اما با این همه ادهم و دوستانش موفق به یاری امام (ع) شدند. او در روز عاشورا سال 61 هجری قمری در حمله اولی توسط کفار کوفه به شهادت رسید. این شهید بزرگوار در سرزمین کربلا در کنار دیگر شهدا به خاک سپرده شد.
انس بن حارث کاهلی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: 61 هـ.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
انس پسر حارث بن نبیه بن کاهل و منسوب به کاهل که تیره ای از قوم بنی اسد می باشد. او در کوفه زندگی می کرد و با وجود سن زیاد، به یاری امام حسین (ع) شتافت و در جنگ کربلا شرکت نمود و در10 محرم سال 61 هجری به شهادت رسید، نام این شهید بزرگوار در زیارت ناحیه مقدسه ذکر شده است.
در خصوص شرکت او در جنگ کربلا، در برخی منابع، نام مالک بن انس نوشته شده است. (1)
1_ ناسخ التواریخ و بحارالانوار
انس، فضایل درخشانی داشت، به طوریکه به همراه پدرش از اصحاب بزرگ پیامبر اکرم (ص)، و از اصحاب صفه بود، در غزوات پیامبر از جمله «بدر و حنین» شرکت داشت و از آن حضرت حدیث نقل می کرد و از موقعیت خوبی در جامعه برخوردار بود، روزی سید الشهدا در کنار رسول اکرم (ص) نشسته بودند، پیامبر اکرم (ص) به انس بن حارث فرمودند: «همانا این پسر من، در زمینی از زمینهای عراق کشته می شود، پس هر کس که می تواند او را یاری نماید.» انس زنده بود تا زمانیکه نبرد کربلا آغاز گشت و او به یاری امام حسین (ع) شتافت و شهید شد.
بکیر بن حربن یزید ریاحی
محل تولد: -محل شهادت: کربلا
تاریخ شهادت: روز عاشورا سال 61 ه.قمزار شهید: کربلا
زندگینامه
بکیر فرزند حربن یزید ریاحی بوده است. بکیر در سال 61 هجری قمری به همراه پدرش برای جنگ با سپاه امام (ع) وارد دشت کربلا شد اما هنگامی که از تصمیم پدرش مبنی بر پیوستن به لشگر امام حسین (ع) آگاه گشت به همراه پدر به خیمه گاه سیدالشهدا رفت. امام (ع) نگاهی مهربان به او کرد و از حر پرسید: «این جوان کیست که همراه تو است؟» حر به نزد حضرت رفت و عرض کرد: «مولایم این فرزند من است.» حضرت برای آنان طلب پاداش خیر نمود، بکیر با خوشحالی خود را به پای امام (ع) افکند و بر او و جدش رسول خدا (ص) درود فرستاد. سپس حر به فرزندش گفت: «به دشمن حمله کن, من نیز در کنار تو هستم تا جانم را فدای فرزند پیامبر (ص) نمایم. خدا را شکر که ما از گروه ستمگران جدا شدیم.» بکیر به سفارش پدر و اجازه امام وارد میدان نبرد شد و پس از مبارزه ای سخت و طولانی در روز عاشورا سال 61 هجری قمری توسط کفار کوفه به شهادت رسید.
التماس دعا